Perşembe, Mayıs 26Önemli Haberler

Dünyada sağlıklı beslenmeye ulaşmak zorlaştı

Dünyada 2 milyar kişi fazla kilolu, buna rağmen 1 milyar kişi açlık hududunda yaşıyor. Global sera gazı salımının yüzde 20’sinden fazlası besin sanayisi tarafından gerçekleştiriliyor ve üretilen tüm besinlerin üçte biri çöpe gidiyor.

2030 yılına kadar dünya nüfusunun 8.5 milyara ulaşması bekleniyor ve bu nüfusu desteklemeye elverişli olmayan mevcut besin sisteminin global önderleri, global besin sistemlerinin geleceğini tekrar gözden geçirmeye zorluyor. Deloitte ve Dünya Ekonomik Forumu (WEF), süratle büyüyen bu nüfusun âlâ ve sürdürülebilir bir halde beslenmesinin global besin sisteminde kıymetli değişiklikler gerektireceğini vurguluyor. Besin atıgˆının azaltılması, verimli ziraî üretim sistemlerine gerekli yatırımların yapılması, dogˆal kaynakların korunması, iklim degˆis¸ikligˆi ile gayret konusunda stratejiler gelis¸tirilmesi gerekiyor. Sürdürülebilir tarım uygulamaları herkesin kâfi, erişilebilir, sağlıklı bir besine erişimi konusunda kıymetli yollardan biri olarak görülüyor.

1.3 MİLYAR TON ÇÖPE

BM Besin ve Tarım Örgütü’nün (FAO) raporuna nazaran dünyada yılda 1.3 milyar ton besin çöpe gidiyor, israf oluyor. Bunun nakdî bedeli 1 trilyon doları buluyor. İsraf edilen bu ölçüdeki besin hakikat değerlendirilebilse dünya üzerindeki yaklaşık 1 milyar açlık çeken insanı doyurmak mümkün olur.

FAO’nun araştırmasına nazaran, Türkiye’de yılda yaklaşık 26 milyar ton besin israf ediliyor, bunun finansal karşılığı 224 milyar lirayı buluyor. Türkiye, dünya genelinde kişi başına 93 kg/yıl besin israfı ile en çok besin israfının yapıldığı 10 ülke ortasında maalesef 3’üncü sırada yer alıyor. Türkiye’de meyve ve zerzevatın yaklaşık yüzde 25-30’u tüketiciye varmadan çöpe gidiyor. Besin israfının yüzde 39’u üreticilerde, yüzde 5’i perakendecilerde, yüzde 14’ü yemek bölümünde ve yüzde 42’si konutlarda gerçekleşiyor.

Boston Consulting Group’un araştırmasına nazaran ise besin atığı ölçüsü bugünkü üzere artmaya devam ederse, besin atığı ölçüsünün 2030 yılında 2.1 milyar tona ve 1.5 trilyon dolar düzeyine ulaşacağı kestirim ediliyor. Yapılacak düzgünleştirici çalışmalarla, 700 milyar dolarlık bir kazanım fırsatı yakalanabileceği hesaplanıyor.

Sağlıklı ve sürdürülebilir beslenmeyi herkes için ulaşılabilir kılmak hayli zorlaştı. Adil bir besin dağılımı, besine erişim hakkının olabilmesi ve israfın önlenmesi için ziraî eser planlaması yapılmalı, üreticinin hakikat prosedürlerle desteklenip üretim süreçlerinde tutulması sağlanmalı. Üretilen besinin israfını engellemek sürdürülebilirlik açısından da kıymet taşıyor.

Tarım alanlarının daraldığı ve insan nüfusunun her yıl 85 milyon arttığı dünyamızda besin israfı ve kaybı her zamankinden daha çok ehemmiyet kazanmış durumda.

BÜYÜK SU İSRAFI

Doğal afetler, iklim krizini tüm ülkelerin ana gündem hususlarından biri haline getirdi. Besin israfı da iklim krizini tetikleyen değerli faktörlerden bir tanesi. Besin israfı kaynaklı karbon emisyonu, toplam emisyonun yüzde 8’ini oluşturuyor. Dünyadaki su kullanımının büyük bir kısmı besin üretimi için kullanılıyor, israf ettiğimiz her besin ile birlikte suyu da israf etmiş oluyoruz.

NE YAPMALI?

DEVLET DAYANAĞI KOŞUL

– Su israfı birincil öncelikli. Zira su olmadan besin üretimi kelam konusu değil.

– Koronavirüs, iklim değişikliğinin yalnızca bir modülü. Bundan sonra kuraklık daha sık görülecek. Yağış rejiminde daha büyük değişiklikler, çok sıcak yahut çok soğuk, sel, yangın felaketleri daha sık yaşanacak. Bu gelişmeler devlet dayanaklı ziraî üretimi mecburî kılıyor.

– Türkiye açısından kıymetli problemlerden biri ziraî üretimde planlama probleminin bir türlü çözülememesi. İklim değişikliği ve su konusunu dikkate almayan hiçbir ziraî planlama, üretim siyaseti başarılı olamaz.

– Orman siyasetinin kesinlikle gözden geçirilmesi, ormansızlaşmanın yaratacağı sonuçlar dikkate alınarak bu mevzuda katı kararlar alınmalı.

– Besin üretim kademesinde tüm tedarik zincirinin altyapısı güzelleştirilmeli ve verimliliği artırılmalı. Tüketicinin bilinçlendirilmesi kıymetli adımlardan biri. Bu emelle ilkokul ve ortaokul düzeyinde öğrencilere, tüketim alışkanlıklarının belirlenmesine yönelik eğitimler düzenlenmeli.

– Otel, restoran, kantin ve yemekhaneler üzere toplu tüketimin yapıldığı yerlerde kişinin ihtiyacı kadar besinin alınması ve tüketilmesi konusunda bilgilendirici ikazlar yapılmalı.

– Bilhassa güç verimliliğini göz önünde bulunduran tedbirler alınmalı, yenilenebilir güç kaynaklarının kullanımını artırarak mümkün olan her alanda güç tüketimi azaltılmalı.

– Besin ve içecek sanayii etrafla dost uygulamaları benimsemeli ve teşvik etmeli, döngüsel ve sürdürülebilir bir iktisada hakikat adımlar atmalı.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

istanbul escort | beylikdüzü escort | istanbul escort bayan | tesettürlü escort | halkalı escort | kayaşehir escort | şirienevler escort |